Schiphol.nl   •   Contact

Home Resultaten Sustainable Performance Klimaat en milieu

Klimaat en milieu

Klimaatverandering en grondstofschaarste zijn mondiale thema’s, ook in de luchtvaart. Schiphol kiest ervoor actief bij te dragen aan het oplossen van de problemen, zowel in haar eigen bedrijfsvoering als in samenwerkingen met haar partners. We proberen ook het gedrag te beïnvloeden van gebruikers van de luchthaven en van medewerkers, bijvoorbeeld als het gaat om de keuze van vervoer, het scheiden van afval, hergebruik van materialen of zuinig omgaan met energie. Deze klimaat- en milieugerelateerde onderwerpen zijn ondergebracht in de maatschappelijke thema's Klimaatvriendelijke luchtvaart, Bereikbaarheid en luchtkwaliteit en Grondstofschaarste.

Het milieubeleidsplan bestaat uit de compartimenten lucht, energie, water, geluid, afval, bodem, gevaarlijke stoffen en natuur en landschap. Doelstellingen, taken, verantwoordelijkheden, bevoegdheden en werkafspraken voor de beheersing van milieurisico’s zijn vastgelegd in het milieumanagementsysteem. Deze activiteiten staan centraal in het tactisch milieu-overleg en milieu-incidentenoverleg.

Klimaatvriendelijke luchtvaart

Binnen dit thema werken we aan vermindering van energieverbruik, het zelf opwekken van duurzame energie en het steeds meer inzetten van elektrische vervoersmiddelen.

CO2-reductie door Schiphol

Schiphol is CO2-neutraal voor de eigen activiteiten op de locatie Schiphol. De belangrijkste veroorzakers van CO2-emissies binnen onze eigen bedrijfsprocessen zijn energie (verwarming, koeling, verlichting) en mobiliteit (wagenpark).

Amsterdam Airport Schiphol berekent en rapporteert CO2 sinds dit verslagjaar volgens de richtlijnen van het GreenHouseGas-protocol. Dat doen we omdat de organisatie van de Airport Carbon Accreditation benchmark de CO2-systematiek van het GreenHouseGas-protocol heeft overgenomen. Bovendien is deze methode al in lijn met de G4-richtlijnen van het Global Reporting Initiative die wij in de toekomst gaan volgen.

CO2 rapporteren volgens het GreenHouseGas-protocol betekent dat we rapporteren over de emissies in scope 1, 2 en 3 in plaats van control, guide en influence. Het grootste verschil is dat in de control-, guide- en influence-indeling het woon-werkverkeer en zakenreizen met het vliegtuig of de eigen auto tot de controlsfeer behoorden. Deze zijn met de nieuwe indeling verschoven naar scope 3. Daarnaast is in 2013 de methodiek gewijzigd waarmee we de CO2-uitstoot van het gasverbruik berekenen. Met behulp van de graaddagen methode wordt het verbruik genormaliseerd. We kunnen daardoor nauwkeuriger verklaren of een af- of toename kan worden toegeschreven aan een verbetering van de energie-efficiency. Als de CO2-uitstoot in 2012 volgens deze methode berekend was, dan was de uitstoot in dat jaar 1.511 ton lager geweest.

We reduceren actief onze footprint in scope 1 en 2: we besparen op ons energie- en brandstofverbruik, we gaan efficiënter om met energie en brandstoffen en wekken duurzame energie op en gebruiken biobrandstof. Daarnaast stimuleren we de afname van indirecte CO2-emissies in scope 3 die worden veroorzaakt door zakenreizen en het woon-werkverkeer. Schiphol is CO2-neutraal voor haar eigen activiteiten gedurende 2013 door het compenseren van de emissies van de activiteiten die in scope 1, 2 en deels 3 worden uitgevoerd.

CO2-emissies tonnen1

Veroorzaakt door

2013

2012

Scope 1

Aardgas en brandstoffen die worden verbruikt binnen de vergunning van SNBV

19.309

26.300

Scope 2

Elektriciteit

85.639

83.284

Scope 3

Indirecte emissies eigen activiteiten

2.746

3.246

Totale CO2-emissies

107.694

112.830

  • Dit betreft de uitstoot gedurende het operationeel jaar
Zelf duurzame energie opwekken

In 2020 willen we 20% van onze energiebehoefte duurzaam opwekken. We passen al verschillende duurzame opwekmethoden toe die voor onze luchthaven het meest geschikt zijn, zoals bijvoorbeeld kleinschalige warmte- en koudeopslag in de bodem en in het beton van gebouwen. We onderzoeken samen met Watertransportmaatschappij Rijn-Kennemerland of een deel van onze koudebehoefte door hen kan worden geleverd via rivierwater. Op het Panoramaterras zijn twee kleine windturbines geplaatst en de voorbereiding van een warmtekoude-installatie bij de G-pier is begonnen. Samen met lokale boeren, bedrijven en diverse overheden onderzoeken we daarnaast of we gewassen kunnen telen die onaantrekkelijk zijn voor vogels en als biomassa kunnen worden gebruikt. In 2013 is het eigen opwekpotentieel gestegen van 1,7% naar 2%.

Rotterdam The Hague Airport en Eindhoven Airport hebben in 2013 zonnepanelen aangelegd op het dak van de terminal. Het nieuwe hotel op Eindhoven Airport is eveneens voorzien van zonnecellen. Rotterdam The Hague Airport heeft daarnaast de gevel van de terminal geïsoleerd als voorbereiding op de installatie van warmte- en koudeopslag. Op Lelystad Airport is rietzwenkgras ingezaaid. Deze grassoort levert bij vergisting veel energie.

Energieverbruik terugdringen

Het energieverbruik voor wat betreft elektriciteit en aardgas is in 2013 opnieuw procentueel en in absolute termen gedaald, ondanks de lange winterperiode. De tendens is dat het gasverbruik afneemt, terwijl het elektriciteitsverbruik toeneemt. Dit komt onder meer door de elektrificering van het afhandelproces, bijvoorbeeld met meer elektrisch vervoer en gebruik van walstroom.

In de MeerJaren Afspraak met de overheid (MJA3) is afgesproken in de periode 2005 tot 2020 het energieverbruik elk jaar met 2% minder te laten toenemen dan zou mogen worden verwacht op grond van het aantal reizigers en uitbreidingen van het vastgoed. Deze afspraak is van toepassing op onze eigen activiteiten op de locatie Schiphol.

In 2013 hebben we een energie-efficiëntie van 5,9% gerealiseerd. Dit is gerealiseerd door onder meer de vervanging van alle beeldschermen met vluchtinformatie door ledschermen en de renovatie van parkeergarage P1. Door een speciale coating kan in die garage het lichtniveau omlaag. Verder zijn we in onze rekencentra begonnen met het aanbrengen van koudestraten, waardoor er minder hoeft te worden gekoeld. In de terminal zijn nu vrijwel alle klimaatinstallaties voorzien van een frequentieregelaar. Hierbij wordt de luchthoeveelheid aangepast aan de vraag en draaien de installaties niet onnodig op vol vermogen.

Elektriciteitsverbruik Amsterdam Airport Schiphol
(x1.000 kWh / operationeel jaar)

2013

188.217

2012

183.041

2011

183.182

2010

175.565

2009

174.912

Gasverbruik Amsterdam Airport Schiphol
(x1.000 m3 / operationeel jaar)

2013

10.574

2012

12.231

2011

13.804

2010

15.025

2009

14.624

CO2-benchmark

We doen mee aan de Airport Carbon Accreditation benchmark van onze brancheorganisatie Airports Council International. Eindhoven Airport behaalde in 2013 level 3+. Dit hoogste niveau geeft aan dat Eindhoven Airport in eerste instantie de CO2-uitstoot op de luchthaven heeft teruggedrongen en in tweede instantie erin slaagt de resterende uitstoot te compenseren. Reductie en compensatie vinden plaats volgens (inter)nationale afspraken en mechanismen. Eindhoven Airport is de eerste luchthaven in de Benelux en de vijftiende luchthaven in de wereld die dit niveau heeft bereikt. We verwachten dat Schiphol in maart 2014 wordt beloond met de Airport Carbon Accreditation level 3+.

CO2-reductie door klanten en partners

Niet alleen onze eigen bedrijfsactiviteiten veroorzaken CO2-uitstoot. Ook de activiteiten van onze klanten en partners doen dat;zo veroorzaken bijvoorbeeld vliegtuigen en taxi's uitstoot. De uitstoot van deze activiteiten compenseert Schiphol niet. We kunnen daarom niet stellen dat de gehele luchthavenlocatie CO2-neutraal is. Wel willen wij onze stakeholders die werkzaam zijn op de luchthaven beïnvloeden om ook maatregelen te nemen en op deze wijze geven we invulling aan de doelstelling om in 2020 op de locatie 30% minder CO2 uit te stoten in vergelijking met het niveau in 1990.

Vliegen op biokerosine

Vliegen op biofuel is een maatregel die airlines kunnen nemen om hun CO2-footprint te verminderen. KLM, SkyNRG en Schiphol werken samen met nog een aantal partners aan de doorbraak van biokerosine in de luchtvaart. Door de vraag naar biokerosine op gang te brengen en innovatie aan te jagen, proberen de partijen gezamenlijk de markt voor deze brandstof een impuls te geven. KLM is voorloper en maakte in 2013 gedurende een half jaar wekelijks een vlucht van New York naar Amsterdam op brandstof deels gemaakt van afgewerkt frituurvet.

Bereikbaarheid en luchtkwaliteit

Binnen het thema Bereikbaarheid en luchtkwaliteit willen we zowel werken aan een optimaal bereikbare luchthaven als aan een goede luchtkwaliteit op en rondom Schiphol. De focus ligt hier op schoon en minder wegverkeer van, naar en op Schiphol. We beperken ons in deze paragraaf tot de maatregelen die we nemen op het gebied van 'schoon wegverkeer'. De activiteiten ten behoeve van een bereikbaar Schiphol zijn opgenomen in Top Connectivity: bereikbaarheid.

Vergroenen eigen wagenpark

Een deel van het eigen wagenpark hebben we vervangen door schonere en zuiniger voertuigen. Er rijden 27 auto’s op aardgas van de 125 die daarop kunnen rijden. Naar aanleiding van de proeven met biodiesel die we samen met KLM hebben uitgevoerd, hebben we halverwege 2013 300.000 liter biodiesel afgenomen van SkyNRG voor dat deel van het wagenpark dat niet elektrisch kan rijden. Dit betekent dat wij een jaar 30% biodiesel kunnen bijmengen van de tweede generatie, waardoor een CO2-reductie van 24% wordt bereikt. Ongeveer 10% van ons leasewagenpark is elektrisch of plug-in hybride. De bestelling voor 35 elektrisch aangedreven bussen voor het vervoer van de passagiers op de platformen is geplaatst. Tussen parkeerterrein P3 en de terminal rijden sinds september schone bussen.

Vergroenen door klanten en partners

Op de platformen worden voor de afhandeling van de vliegtuigen in toenemende mate elektrisch aangedreven voertuigen ingezet. Eind 2013 was ongeveer 40% van het ground support equipment van KLM elektrisch aangedreven. De doelstelling is dit percentage uit te breiden naar 60% de komende drie jaar.

In het Luchthavenverkeerbesluit is vastgelegd dat de Auxiliary Power Units en Ground Power Units steeds minder zullen worden gebruikt. Beide stoten onder andere NOx, roet en CO2 uit. Om in de toekomst aan de wettelijke grenswaarden te blijven voldoen, zijn in de periode 2010-2013 61 (van de in totaal 93) vaste vliegtuigopstelplaatsen uitgerust met een elektrisch aangedreven voorziening van walstroom en een stroompunt voor preconditioned air. Hierdoor wordt het gebruik van kerosine en diesel op deze opstelplaatsen overbodig. Bijkomend effect hiervan is dat de CO2-emissie daalt en dat de afhandelaren minder geluidhinder ervaren.

We zorgen ervoor dat het aantal laadpalen voor elektrische auto's op de parkeerterreinen gelijke tred houdt met de groei van het aantal elektrische auto’s in Nederland. Voor huurders van gebouwen en terreinen op Schiphol realiseren we deze voorziening op maat. In 2013 is het aantal laadpalen op parkeerterreinen en parkeergarages uitgebreid. Ook op de personeelsparkeerplaatsen is het nu mogelijk elektrische auto's op te laden. Automobilisten hoeven niet te betalen voor de elektriciteit die ze afnemen. Uit metingen blijkt dat de oplaadparkeerplaatsen goed worden gebruikt. Regelmatig zijn alle parkeerplaatsen bezet door volledig elektrische auto’s of plug-in hybrides. Op basis van verbruikscijfers bepalen wij of we het aantal laadpalen verder uitbreiden.

Het accuwisselstation Better Place, dat werd gebruikt door drie taxibedrijven, is helaas failliet gegaan. We onderzoeken of er nieuwe toepassingen zijn voor het gebouw en de omliggende infrastructuur.

Grondstofschaarste

Schiphol neemt ook haar verantwoordelijkheid als het gaat om de beschikbaarheid van grondstoffen. Grondstoffen raken minder snel uitgeput als we er slim gebruik van maken of alternatieven inzetten.

Hergebruik van materialen

Grondstoffen worden schaarser en de energieprijzen blijven stijgen. Schiphol wil zorgvuldig omgaan met materialen en grondstoffen en zet daarom in op hergebruik. De vele bouwprojecten en ons eigen afvalbeleid bieden hiervoor kansen. Jaarlijks vervangen wij delen van de infrastructuur en slopen, renoveren en bouwen we gebouwen. Gemiddeld wordt 90% van het bouwmateriaal zoals beton, asfalt, kunststoffen, metalen leidingen en kabels hergebruikt. Het puin van de eerder gerenoveerde C-pier wordt bijvoorbeeld hergebruikt in de bouwprojecten die in 2013 zijn begonnen.

Schiphol vervangt een aantal passagiersbruggen die aan het einde van hun levensduur zijn. De bruggen zijn nog te waardevol en bruikbaar om ze te versnipperen voor de aluminiumsmelters. theGROUNDS heeft het initiatief genomen om de mogelijkheden voor hergebruik te onderzoeken.

Vanderlande Industries, Van Gansewinkel en Schiphol testen bagagebanden die zijn vervaardigd uit hergebruikte materialen. Dit vergt extra aandacht voor brandveiligheid: deze banden mogen niet onder een brandluik doorlopen, en onder de band is een stalen opvangbak geplaatst om brandverspreiding te voorkomen. Ook zijn extra voorwaarden gesteld aan het schoonhouden van de banden. Door de testen weten we dat deze bagagebanden ruim 50% minder energie verbruiken dan de huidige banden. Na een jaar vervangen en recyclen we de bandmatten.

Afval scheiden aan de bron

Reizigers, bedrijven op Schiphol en onze eigen medewerkers produceren jaarlijks in totaal 15.201 ton afval. Afval wordt gescheiden aan de bron, afgevoerd en gerecycled of omgezet in biobrandstof.

Het percentage hergebruik van het reguliere afval over het operationele jaar 2013 (zonder bouw- en sloopafval en glycolhoudend water) bedraagt 36%. Het jaar 2013 heeft in het teken gestaan van het verbeteren van scheiding aan de bron. De gescheiden inzameling van etensresten heeft geresulteerd in 725 ton ten opzichte van 540 ton in 2012.

Kwaliteit oppervlaktewater

De kwaliteit van het oppervlaktewater wordt beïnvloed door het ijsvrij houden van de vliegtuigen en het sneeuw- en ijsvrij houden van de start-, taxi- en landingsbanen en de platformen. We hebben een nieuwe sproeiwagen in gebruik genomen die efficiënter werkt. Daardoor is ontdooien in één sproeibeurt mogelijk. Er komen daardoor minder gladheidsbestrijdingsmiddelen in het oppervlaktewater. De gladheidsbestrijdingsmiddelen kaliumformiaat en glycol zijn weliswaar biologisch afbreekbaar, maar onttrekken wel zuurstof aan het water, waardoor waterflora en vissen kunnen sterven. Het percentage van het aantal dagen waarop het gemiddelde zuurstofgehalte meer is dan 3 mg/l op de drie handhavingspunten, bedroeg in 2013 91,3%.

Het winterseizoen 2012-2013 is zeer koud geweest, met maandelijkse gemiddelde temperaturen die onder het langjarige gemiddelde lagen. Januari, februari en maart hadden elk meer dan tien sneeuwdagen, wat meer is dan het langjarig gemiddelde.

Tijdens het winterseizoen is het waterkwaliteitsherstelplan (WKHP) operationeel. Dat voorziet in het verbeteren van de waterkwaliteit in de watergangen en dient tevens ter voorkoming van verspreiding van verontreinigingen buiten de grenzen van Schiphol. Afhankelijk van de waterkwaliteit, die we dagelijks met een meetsysteem monitoren, worden maatregelen op- of afgeschaald.