Schiphol.nl   •   Contact

Home Governance Risicomanagement Belangrijkste risico's

Belangrijkste risico's

De tien belangrijkste risico’s volgens de COSO-ERM richtlijnen ingedeeld in vier categorieën:

  • Strategisch
  • Operationeel
  • Financieel
  • Compliance

Naast een beschrijving van het risico en de beheersmaatregelen is tevens aangegeven of het risico is af- of toegenomen, of ongewijzigd is ten opzichte van 2012. Vier van de tien risico’s zijn in 2013 toe- of afgenomen:

  • B. Het concurrentie risico op het gebied van transferverkeer is licht gestegen door de toegenomen activiteit van luchtvaartmaatschappijen en luchthavens in Turkije en het Midden-Oosten .
  • D. Onzekerheid met betrekking tot toekomstige economische regulering is afgenomen als gevolg van de meest recente voorstellen die in de Tweede Kamer zijn besproken.
  • E. De plotselinge (her)introductie van de vliegbelasting als onderwerp in landelijke politieke discussies in 2013 en de vele ontwikkelingen op Europees wetgevingsgebied hebben geleid tot een toename van het risico met betrekking tot de politieke omgeving (voorheen 'veranderende wet-en regelgeving').
  • F. Met het starten van de bouw van twee grote projecten; het nieuwe Hilton hotel en centrale security niet-Schengen is het risico met betrekking tot grote projecten toegenomen.   

Toprisico's

Ontwikkelingen in 2013

A > Veranderingen in de vraag

B > Concurrrentie

C > Marktontwikkelingen in vastgoed

D > Economische regulering

E > Politieke omgeving

F > Grote projecten

G > Internationaal ondernemen

H > Operationele risico's aviation

I > Marktrisico, liquiditeitsrisico, tegenpartijrisico

J >Schending van wet- en regelgeving en integriteitschendingen

Strategische risico's

A > Verandering in de vraag

Het risico van onverwachte veranderingen in de vraag, in ons geval met name het aantal vliegtuigbewegingen, het aantal passagiers en het vrachtvolume, kan leiden tot een tekort of een overschot aan capaciteit. Ook de winstgevendheid neemt in die situatie in nagenoeg dezelfde verhouding toe of af.

Een belangrijke bedreiging vormt de aanhoudende economische laagconjunctuur, die kan leiden tot een afname van het aantal passagiers, lagere bestedingen per passagier, een verlaging van de capaciteit bij luchtvaartmaatschappijen en een veranderende dynamiek in de sector. Andere ontwikkelingen die van invloed kunnen zijn liggen op het gebied van politiek, wet- en regelgeving, techniek en concurrentie. Schiphol is gevoelig voor veranderingen in de vraag met name vanwege de afhankelijkheid van een beperkt aantal grote gebruikers en het vaste karakter van operatie/assets.

Beheersmaatregelen

  • Korte- en langetermijnscenarioplanning
  • Monitoren van externe trends en ontwikkelingen
  • Verbeterde flexibiliteit als gevolg van uitbesteding van activiteiten
  • Bijstelling van commercieel aanbod om de vraag voor winkel, horeca en parkeren te stimuleren
  • Een modulair opgebouwd investeringsplan

B > Concurrentie

Als investeringen in kwaliteit en capaciteit achterblijven, bestaat het risico dat een gezonde concurrentiepositie niet is te waarborgen. Met name op het gebied van transferverkeer is er een toename van de concurrentie met andere grote hubs in Europa en met nieuwe hubs in het Midden-Oosten, die substantiële investeringen hebben gedaan in nieuwe infrastructuur en kwaliteitsverbeteringen. Ook hebben we te maken met meer concurrentie in het OD-verkeer in onze catchment area. Onze non-aviation activiteiten zoals parkeren, retail en vastgoed ondervinden concurrentie uit de directe omgeving van Schiphol.

Beheersmaatregelen

  • Tijdige investeringen in infrastructuur, in goed overleg met luchtvaartmaatschappijen
  • Uitvoeren concurrentieanalyses
  • Client Relationship Management
  • Verbreding winkelaanbod, assortiment en faciliteiten

C > Marktontwikkelingen in vastgoed

Veranderende marktomstandigheden kunnen ertoe leiden dat de bezetting van ons vastgoed terugloopt, de huurniveaus omlaag gaan en dat huurincentives toenemen, met winst- en waardedalingen als gevolg. Dit risico wordt verhoogd door de hoge concentratie vastgoed voor de luchtvaartsector en onze afhankelijkheid van een aantal grote klanten.

Beheersmaatregelen

  • Monitoren van marktbeeld en lopende prospects
  • Uitvoeren halfjaarlijkse taxaties op vastgoedportefeuille met roulerende taxateurs
  • Ontwikkeling van projecten alleen op basis van minimum voorverkoopeisen
  • Aantrekkelijk houden van de locatie en van de portefeuille door tijdige renovaties en herontwikkeling

D > Economische regulering

Onze aviation activiteiten zijn economisch gereguleerd, waardoor het rendement op onze investeringen is gemaximeerd. De evaluatie van de Wet luchtvaart zal naar verwachting leiden tot een aantal aanpassingen in de regulering. Deze aanpassingen kunnen Schiphol's vermogen en/of flexibiliteit om te investeren in capaciteit en kwaliteit aantasten, wat weer gevolgen zal kunnen hebben voor het concurrentiepositie en het serviceniveau van Schiphol.

Beheersmaatregelen 

  • Modulair opgebouwde investeringsplannen
  • Intensief contact met de Autoriteit Consument & Markt die toezicht houdt op vaststelling van aviation-tarieven en -voorwaarden van Amsterdam Airport Schiphol
  • Participeren in discussies met de overheid over regulering

E > Politieke omgeving

Politieke ontwikkelingen, veranderingen van standpunten en Europese of nationale wet- en regelgeving kunnen van grote invloed zijn op onze business. Dit kan bijvoorbeeld gaan over de verkoop van consumentenproducten op de luchthaven. Een ander belangrijk voorbeeld zijn veranderingen van wet- en regelgeving op het gebied van beveiliging: die kunnen leiden tot ingrijpende operationele aanpassingen en oplopende beveiligingskosten.

Beheersmaatregelen

  • Participatie in verschillende overlegorganen
  • Voortdurende dialoog met alle stakeholders
  • Monitoren van ontwikkelingen op wetgevingsgebied
  • Monitoren en beïnvloeden van (politieke) besluitvormingstrajecten

F > Grote projecten

De gelijktijdige uitvoering van verscheidene grote projecten (Masterplan, Centrale Security niet-Schengen, Lounge 2, Hilton hotel) brengt belangrijke projectrisico’s met zich mee, waaronder vertragingen en budgetoverschrijdingen. De oorspronkelijke projectaannames zouden dan achterhaald raken, met als gevolg dat het project niet meer voldoende aansluit op de vraag.

Beheersmaatregelen

  • Gespecialiseerde projectmanagementafdeling
  • Externe benchmarks met betrekking tot de uitvoering van grote projecten
  • Toepassing gestandaardiseerde methode bij de uitvoering van grote projecten

G > Internationaal ondernemen

Het ondernemen buiten de eigen landsgrenzen biedt voordelen en kansen, maar gaat ook gepaard met specifieke risico’s die binnen de eigen landsgrenzen niet spelen.

Beheersmaatregelen

  • Risico’s beperken tot lokale dochtermaatschappijen
  • Competent lokaal management en gerenommeerde lokale adviseurs inschakelen
  • Onderhouden van goede relaties met lokale luchthavenautoriteiten
  • Uitgebreid aandacht voor financiële instrumenten en waardering bij participaties

Operationele risico’s

H > Operationele risico’s aviation

Veiligheid en beveiliging

Ontoereikende beveiliging of maatregelen ter waarborging van veiligheid vergroot de kans op een verstoorde operatie en op incidenten of ongevallen die mogelijk grote gevolgen hebben voor passagiers, omwonenden en medewerkers van bedrijven op Schiphol.

Beheersmaatregelen

  • Veiligheidsmanagementsystemen
  • Training en oefeningen
  • Investeren in innovaties zoals de Securityscan die gebruik maakt van millimeter wave technologie
  • Op steekproefbasis testen van de uitvoering van beveiligingstaken
  • Operationele veiligheidstrainingen voor medewerkers

Onverwachte bedrijfsonderbrekingen

Door extreme weersomstandigheden of natuurverschijnselen, brand, pandemieën, vliegtuigongevallen, technische storingen of onderbrekingen in de stroomvoorziening kunnen bedrijfsonderbrekingen optreden. Die kunnen een groot effect hebben op de bedrijfsvoering, het resultaat en de vooruitzichten.

  • Bedrijfsnoodplannen en -procedures
  • Noodvoorzieningen
  • Voorbereid en goed getraind personeel
  • Verzekeringen

Afhankelijkheid van derden

Als luchthaven zijn we in hoge mate afhankelijk van de inzet en materieel van derden, zoals overheden, overheidsinstanties, de Koninklijke Marechaussee, de Douane en de sectorpartners, waaronder luchtvaartmaatschappijen en afhandelaren. Stakingen, bedrijfsonderbrekingen of niet-integer handelen van deze externe partijen kunnen leiden tot een verstoorde operatie en reputatieschade en kunnen een negatieve invloed hebben op het resultaat.

  • Actualiseren van convenanten en afspraken, goede onderlinge verhoudingen en contacten met externe partijen
  • Screening externe contractpartijen
  • Adequate regievoering en contractbeheer

Financiële risico’s

I > Marktrisico, liquiditeitsrisico, tegenpartijrisico

Schiphol Group heeft te maken met een verscheidenheid aan financiële risico’s, zoals valuta-, prijs- en renterisico’s, liquiditeitsrisico en tegenpartijrisico. Ook hecht zij veel belang aan het behoud van haar eigen kredietwaardigheid: het verlies van de A rating kan leiden tot verminderde toegang tot financiering en hogere financieringskosten.

Beheersmaatregelen

  • Aanhouden ruime mate van liquiditeit in lijn met de marktomstandigheden
  • Proactieve herfinancieringstrategie
  • Evenwichtige spreiding van leningen en aflossingen
  • Kredietwaardigheid bewaken (A rating van Standard & Poor’s) en daarmee goede toegang tot de kapitaalmarkt
  • Valuta- en renterisico’s beperken
  • Monitoren van tegenpartijrisico (minimaal A rating Standard & Poor’s)

Compliance risico’s

J > Schending van wet- en regelgeving en integriteitschendingen

Het niet voldoen aan toepasselijke wet- en regelgeving, in het bijzonder op het gebied van geluid, veiligheid en beveiliging, milieu, mededinging, aanbestedingen en privacy/informatiebeveiliging kan schadelijk zijn voor onze reputatie en negatieve financiële en operationele gevolgen hebben.

Schiphol reglementen en procedures

Een gebrek aan integriteit en verantwoord zakelijk gedrag kan schadelijk zijn voor onze reputatie en leiden tot schending van wet- en regelgeving.

 

Beheersmaatregelen

  • Compliance beleid inclusief organisatiestructuur met Corporate Compliance Officer en Compliance Officers in de lijn
  • Compliance bewustzijn training voor medewerkers
  • Interne compliance procedures en managementsystemen ten behoeve van het voldoen aan wet- en regelgeving
  • Juridische procedures en standaarden voor onder andere contracten, documentbeheer, aanbesteding, en volmachten
  • Risico management procedures inclusief rapportage structuur
  • Samenwerking met en beïnvloeding van regulerende autoriteiten en uitvoerende instanties
  • Sanctioneringsbeleid en sanctioneringscommissie, integriteitscommissie
  • Verplicht melden van overtredingen, inclusief mogelijkheid tot anoniem melden via externe instantie